Od pomysłu do jego wdrożenia i przekształcenia w prosperujący biznes jest długa droga. Koncepcje i idee są różne, ale wszystkie mają wspólne cechy i stałe elementy, na podstawie których można opisać proces tworzenia firmy. Wyróżniam dwa cykle. Pierwszy to weryfikacja pomysłu, a drugi to jego dopracowanie i wdrożenie.

Weryfikacja pomysłu na biznes

Proces przekształcenia pomysłu w sprawdzoną koncepcję biznesową to nie jest ciąg zdarzeń, które występują po sobie. Używam tego terminu do opisania czynności powiązanych ze sobą, których realizacja nie musi następować w ściśle określonej kolejności. Jesteśmy przyzwyczajeni do teorii linearnych, do tego, że proces zmierza w określonym kierunku i ma charakter fazowy: od stadium pierwotnego aż do fazy końcowej.

Niestety, albo „stety”, proces kreowania i weryfikacji nowych pomysłów jest pełen zwrotów akcji, chaotyczny i pełen sprzecznych informacji. Sprowadzanie go do następujących po sobie etapów jest próbą zaklinania rzeczywistości. Ponadto w zależności od posiadanej wiedzy, doświadczenia, kompetencji i tak zwanego zbiegu okoliczności proces tworzenia firmy można rozpocząć na różnych etapach, które pokazałem w infografice. Dlatego poszczególne elementy składające się na proces weryfikacji należy potraktować jako listę zadań do wykonania, check-listę. A w jakiej kolejności wykonasz poszczególne zadania, to nie ma większego znaczenia. Można wpaść na pomysł podczas majsterkowania i przypadkowy prototyp przekształcić w dobrze prosperujący biznes. Inną opcją jest analiza rynku i na podstawie dostrzeżonego potencjału rozpoczęcie poszukiwanie problemu, który doskwiera wybranej grupie docelowej. Można szukać inspiracji w dostępnych rozwiązaniach i próbować je ulepszyć albo zauważyć realną potrzebę podczas wykonywania codziennych obowiązków służbowych. W teorii procesy są poukładane, natomiast w praktyce już niekoniecznie.

proces weryfikacji pomyslu na biznes

Zazwyczaj inicjatorem całego procesu jest idea, która ma docelowo przekształcić się w rzeczywisty produkt lub usługę. Kolejnym elementem układanki jest grupa docelowa, czyli konkretny profil klienta, do którego będzie skierowana oferta. Innymi słowy, odbiorca Twojej idei, który zapewni stałe finansowanie biznesu. Ważne, aby sprawdzić, czy na rynku jest już wdrożony podobny pomysł. Jeśli tak, to jaki jest potencjał rynku, jaka konkurencja i bariera wejścia. Kolejnym ogniwem jest wstępna symulacja finansowa. Należy zastanowić się nad źródłem przychodów oraz policzyć koszty. Musisz mieć nie tylko pomysł na przedmiot działalności, ale też pomysł na zarabianie. Czy prognozowane przychody pokryją generowane koszty? Pomysł bez klienta i jego pieniędzy to nie jest koncepcja na biznes, tylko pomysł na hobby lub wolontariat. Zapamiętaj to, a zaoszczędzisz wiele czasu i pieniędzy. Papier przyjmie wszystko, ale Ty potrzebujesz konkretnej wyceny. Nie wiem, czy będziesz sprzedawać wirtualną usługę, czy fizyczny przedmiot, ale stwórz prezentację, na przykład w PowerPoincie, którą będziesz mógł zaprezentować klientowi, lub prototyp, w zależności od wysokości środków, które musisz przeznaczyć na ten cel. Jeśli proces nie jest kosztowny i czasochłonny, warto opracować wstępną wersję produktu i pokazać ją klientowi. Z moich doświadczeń wynika, że prototyp ma duży wpływ na wartość pozyskanych informacji zwrotnych oraz efektywność spotkania, które może zakończyć się przedsprzedażą. Zastanów się nad cechami unikalnymi, nad tym, jaką wartość unikalną będzie miał produkt czy usługa, ponieważ to zadecyduje o przewadze konkurencyjnej. Następnym elementem są kanały komunikacji, dystrybucji i sprzedaży, czyli droga, jaką musisz przebyć, aby trafić do klienta bezpośrednio lub pośrednio. W zależności od tego, gdzie przebywa Twój klient oraz z jakich narzędzi korzysta, musisz wybrać kanały odpowiednie do jego preferencji.

Wspomniane elementy, czyli idea, klient, rynek, finanse, prototyp z unikalną wartością oraz kanały komunikacji, dystrybucji i sprzedaży, muszą być poddane weryfikacji poprzez kontakt z grupą docelową. W ten sposób najłatwiej określisz kanały i zweryfikujesz, czy są skuteczne. Rozmowy z potencjalnymi klientami mają na celu przekuć Twoje założenia w fakty.

Istnieje duże prawdopodobieństwo, że Twój pomysł po zweryfikowaniu zmieni pierwotny kształt. To bardzo dobrze, ponieważ ma on być rozwiązaniem realnych problemów klienta, a nie Twoją wizją. Jeśli zostanie odrzucony − głowa do góry! To też jest korzyść dla Ciebie, mimo że może Cię to zaboleć. Weryfikacja pomysłu zarówno pozytywna, jak i negatywna oznacza osiągnięcie celu. Jeśli potwierdzisz, że Twój pomysł nie ma racji bytu, to zaoszczędzisz czas i pieniądze, które poświęciłbyś na działania skazane na niepowodzenie. Jest wielu właścicieli firm, którzy marzą o tym, żeby mieć zero na koncie, ponieważ mają ujemne saldo na rachunku i chcą wyjść z długów. Nierzadko to cena, którą musieli zapłacić za swoje ego i niczym niepopartą wiarę w swój pomysł.

Wdrożenie pomysłu na biznes

W zależności od przebiegu spotkań i uzyskanych informacji zwrotnych dokonasz wyboru: wycofasz się z biznesu lub poprawisz pomysł i poddasz go ponownej weryfikacji. W przypadku akceptacji przejdziesz do procesu numer dwa i rozpoczniesz pracę nad stworzeniem docelowego produktu i modelu biznesowego oraz przygotujesz się do uruchomienia działalności operacyjnej.

Bazując na informacjach pozyskanych z rynku, polecam Ci opracować model biznesowy na podstawie metodologii Canvas, który składa się z dziewięciu elementów fundamentalnych, czyli segmentów klientów, propozycji wartości (produktu lub usługi), kanałów, relacji z klientami, strumieni przychodów, kluczowych zasobów, kluczowych działań, kluczowych partnerów i struktury kosztów.

szablon modelu biznesowego

  1. Segmenty klientów - różne grupy ludzi i organizacje, do których przedsiębiorstwo stara się dotrzeć i które chce obsługiwać
  2. Propozycja wartości - zbiór produktów i usług, które generują wartość dla konkretnego segmentu klientów
  3. Kanały - sposób w jaki firma komunikuje się z poszczególnymi segmentami swoich klientów oraz przekazuje im swoją propozycję wartości
  4. Relacje z klientami - relacje jakie łączą firmę z przedstawicielami konkretnego segmentu klientów
  5. Strumienie przychodów - ilość środków generowanych przez firmę w związku z obsługą każdego z segmentów rynku
  6. Kluczowe zasoby - najważniejsze zasoby niezbędne do prawidłowego działania firmy
  7. Kluczowe działania - czynności, które musi wykonywać firma, aby sprawnie funkcjonowała
  8. Kluczowi partnerzy - dostawcy i współpracownicy, od których zależy sprawne funkcjonowanie firmy
  9. Struktura kosztów - wszystkie wydatki ponoszone w związku z prowadzoną działalnością

Bardzo ważne podczas przygotowań jest stworzenie procesów i procedur, czyli opisanie poszczególnych czynności i zadań, które będziesz realizować w swojej firmie. Oczywiście w trakcie prowadzenia działalności gospodarczej procesy będą ulegać zmianom, ale ten etap przygotowań ułatwi Ci opracowanie struktury organizacyjnej i przydzielenie poszczególnych funkcji pracownikom, których docelowo zrekrutujesz. Podczas planowania procesów uświadomisz sobie: czego dokładnie potrzebujesz na start, ilu pracowników oraz jakich narzędzi.

Sprawdź, czy planowany przez Ciebie biznes kwalifikuje się pod działalność regulowaną, co wiąże się z koniecznością uzyskania stosownych zezwoleń, tj. koncesji lub licencji. Będąc w posiadaniu kompletnej listy kosztów - przelicz, czy środki finansowe, które posiadasz wystarczą na sfinansowanie inwestycji oraz pokryją koszty funkcjonowania firmy zanim osiągniesz próg rentowności. Jeśli nie, to z jakich źródeł będziesz finansować inwestycję oraz bieżącą działalność. Ponadto musisz wybrać formę prawną prowadzenia działalności oraz formę opodatkowania.

Kolejny etap polega na wymyśleniu nazwy firmy oraz opracowaniu spójnego systemu identyfikacji wizualnej. Wiele osób zaczyna swoją przygodę z biznesem od stworzenia nazwy firmy, co nie jest najistotniejsze. Nazwa firmy, projekt logo i wizytówki są ważne, ale dopiero wtedy, gdy masz w pełni zweryfikowany pomysł i wiesz, że jest na niego realne zapotrzebowanie. Proces weryfikacji i analizy nie jest łatwy i przyjemny, dlatego wiele osób z niego rezygnuje. Myślą, że jak zarejestrują firmę, to jakimś cudownym sposobem ominą czynności należące do procesu weryfikacji. Niestety, nie! W biznesie trzeba pozyskiwać informacje, analizować je, kontaktować się z klientami, sprzedawać, a nie tylko wymyślać i projektować nowe rzeczy.

Przed uruchomieniem działalności operacyjnej należy wynająć nieruchomość i zaadaptować lokal oraz zrekrutować pracowników i odbyć niezbędne szkolenia. Oczywiście jeśli jest taka potrzeba, bo być może sam(a) będziesz prowadzić firmę w domu. Zanim zajmiesz się rekrutacją pracowników, zastanów się, jakie kompetencje powinni posiadać? Z jakich narzędzi będziesz korzystać podczas rekrutacji i ile jej etapów zamierzasz przeprowadzić? Paradoks polega na tym, że rekrutacja ma na celu zatrudnienie pracownika, z którym pracodawca chce związać się długofalowo, a najchętniej poświęciłby na proces rekrutacji i selekcji kilkadziesiąt minut. Poleganie wyłącznie na intuicji oraz pierwszym wrażeniu jest dość ryzykowne. Nie neguję dość powszechnej metody intuicyjnej, ale warto zniwelować ryzyko i podeprzeć się profesjonalnymi narzędziami. Szybka i powierzchowna decyzja może skutkować wymianą personelu średnio co trzy miesiące, a to wiążę się znów z poniesieniem wydatków na pozyskanie aplikacji, analizą CV i przeprowadzeniem rozmów. Dlatego też warto podejść do tego zadania rzetelnie i odpowiednio je zaplanować.

W przypadku wyboru jednoosobowej działalności gospodarczej rejestracja firmy jest bardzo prosta. Jeśli zdecydujesz się na powołanie spółki to zapewne będziesz potrzebować pomocy, którą bez problemu uzyskasz w biurze rachunkowym zajmującym się obsługą osób prawnych. Będąc w posiadaniu dokumentów firmowych, należy nawiązać współpracę z kluczowymi dostawcami oraz partnerami biznesowymi.

Proces weryfikacji pomysłu na biznes oraz poszczególne etapy wdrażania będę opisywać w kolejnych wpisach.

 

Autor: Maciej Makowski, twórca portalu WlasnyBiznes.pl


Jeśli uważasz, że niniejszy wpis jest wartościowy to udostępnij go proszę. Dzięki Twojej pomocy dotrze on do większej liczby osób. Zapisz się do newslettera, aby otrzymać powiadomienia o nowych wpisach 🙂

.