Co to jest franczyza i na czym polega?

co to jest franczyza i franchising?

Na początku należy podkreślić, że słowo franczyza (poprawna nazwa) jest bardzo często źle wymawiane, jako franszczyzna oraz mylone z terminem franszyza, który występuje w ubezpieczeniach i oznacza udział własny w szkodzie.

Franczyza i jej definicja

Najprościej rzecz ujmując, franczyza (ang. franchising, fr. franchise) to gotowa koncepcja biznesowa oraz skalowalny, powtarzalny i dochodowy model biznesowy.

Aby zrozumieć mechanizm współpracy wystarczy, że wyobrazisz sobie takie marki jak McDonald, Alior Bank, Lotos, Play, Carrefour czy Żabka. Te firmy działają właśnie w modelu franczyzy, czyli umożliwiają partnerom biznesowym prowadzenie działalności gospodarczej pod swoją marką.

Oczywiście taka osoba, która chciałaby prowadzić sklep czy restaurację pod znaną marką, tzw. franczyzobiorca, musi spełnić odpowiednie wymagania.

Franczyza jest sprawdzonym (przetestowanym przez franczyzodawcę) systemem sprzedaży produktów i usług, opartym na ścisłej i nieustannej współpracy pomiędzy prawnie i finansowo odrębnymi i niezależnymi przedsiębiorstwami, tj. franczyzodawcą i franczyzobiorcą.

co to jest franczyza

Złośliwi mówią, że franczyza to pomysł na biznes dla ludzi bez pomysłu. Nie zgodzę z tym stwierdzeniem, ponieważ w niektórych branżach dla 99 procent przedsiębiorców w Polsce ten model współpracy jest jedyną szansą na wejście w biznes. Dobrym przykładem są sektory telekomunikacyjny oraz finansowy. Zastanów się, ile osób może pozwolić sobie na stworzenie od podstaw nowego operatora komórkowego lub banku? A w ramach dostępnych systemów partnerskich można otworzyć oddział banku lub sprzedawać usługi telefonii komórkowej.

Na czym polega franczyza?

Istota tego systemu polega na tym, że właściciel marki nakłada na swoich partnerów obowiązek prowadzenia działalności zgodnie z wypracowaną koncepcją współpracy, ujętą w ramy systemu franczyzowego i przekazaną w formie pakietu franczyzowego, w skład którego wchodzą:

  1. Podręcznik operacyjny
  2. Know-how
  3. Marka (znak towarowy)
  4. Wsparcie franczyzodawcy

Podręcznik operacyjny jest ściśle powiązany z umową i opisuje zasady oraz warunki współpracy. Know-how to poufne informacje wynikające z doświadczenia franczyzodawcy dotyczące tego, jak należy prowadzić biznes. Rozpoznawalna marka działa jako czynnik stymulujący popyt, ponieważ ludzie cenią sobie sprawdzone produkty. Ostatnim istotnym elementem jest stałe wsparcie udzielane przez franczyzodawcę, które umożliwia szybszy rozwój.

Sprawdzone procesy, znana marka, wartościowe know-how i wsparcie franczyzodawcy mają w założeniu zminimalizować ryzyko bankructwa. Wiele również zależy od postawy samego franczyzobiorcy i jego zaangażowania.

Pamiętaj, że w przypadku skorzystania z tej formy współpracy otrzymujesz jedynie przysłowiową wędkę, a ryby musisz złowić sam. Prowadzenie biznesu w oparciu o system partnerski to nie tylko same korzyści, dlatego ważne, żebyś poznał zalety i wady franczyzy

Co ważne, franczyza to koncepcja biznesowa, która musi być sprawdzona nie na papierze, ale w realiach rynkowych! Model biznesowy musi być skalowalny, powtarzalny i dochodowy. Moim zdaniem dwa lata to niezbędne minimum, aby zweryfikować sezonowość i porównać wyniki sprzedaży.

Ponadto testy muszą być przeprowadzone na co najmniej trzech jednostkach, w różnych lokalizacjach spełniających docelowe założenia i kryteria biznesowe. W wyniku tych działań franczyzodawca zdobywa niezbędne doświadczenie, know-how, które może przekazać swoim partnerom.

Ryzyko związane z testowaniem pomysłu oraz poszukiwaniem efektywnego modelu biznesowego ponosi właściciel marki. To niewątpliwa wartość franczyzy. Trzeba jednak być czujnym podczas wyboru partnera − franczyzodawcy, o czym napiszę w kolejnych artykułach. 

katalog franczyz oferty

Definicja franczyzodawcy i franczyzobiorcy

Umowa franczyzy (ang. franchise agreement) zawierana jest pomiędzy franczyzodawcą – twórcą konceptu biznesowego i właścicielem marki a franczyzobiorcą, czyli przedsiębiorcą, który korzysta ze sprawdzonego pomysłu na biznes. 

Franczyzodawca to strona umowy, która ustala zasady współpracy i zarazem nakłada obowiązki oraz upoważnia franczyzobiorcę do korzystania z pakietu, zaś franczyzobiorca to strona umowy, która akceptuje warunki współpracy i zobowiązuje się do realizacji obowiązków zgodnie z wyznaczonymi standardami. 

Zauważ, że franczyzobiorca prowadzi działalność na własne ryzyko pod marką franczyzodawcy, z wykorzystaniem jego know-how i w zamian za gratyfikację finansową. 

Reasumując, franczyza to współpraca franczyzobiorcy z solidnym franczyzodawcą, który ma:

  1. Zweryfikowany pomysł na biznes
  2. Dochodowy, powtarzalny i skalowalny model biznesowy
  3. Markę rozpoznawalną wśród klientów i stymulującą popyt
  4. Know-how wynikające z doświadczenia
  5. Odpowiednie zasoby, aby zapewnić stałe wsparcie umożliwiające szybszy rozwój

Jeśli interesują Cię oferty franczyzodawców to koniecznie zajrzyj do katalogu franczyz.

Włącz film z audio i posłuchaj 🎧

 

Jeśli uważasz, że niniejszy artykuł jest wartościowy to udostępnij go proszę (na dole znajdują się przyciski udostępnienia w mediach społecznościowych 👇). Dzięki Twojej pomocy dotrze on do większej liczby osób.

Autor: Maciej Makowski, twórca portalu WlasnyBiznes.pl

Gotowe pomysły na biznes

Artykuły o franczyzie, które mogą Cię zainteresować:

Więcej
  • Dla zabezpieczenia swoich interesów koniecznie zweryfikuj warunki i zasady współpracy, które są zapisane w dokumentach, między innymi w umowie współpracy oraz załącznikach. Jeśli w umowie są zapisy, które odwołują się do podręcznika operacyjnego lub księgi standardów, a dotyczą kwestii, za które odpowiadasz, i ewentualnych kar, to z nimi również musisz się zapoznać.

  • Zanim przejdziemy do tytułowego problemu, odpowiedz sobie najpierw na proste pytanie: kiedy chętnie kogoś wynagradzasz, dając mu pieniądze, które ciężko zarobiłeś?

  • Zanim osobiście spotkasz się z franczyzodawcą, przygotuj się do spotkania. Poniżej znajduje się lista pytań, którą możesz wykorzystać do weryfikacji systemu partnerskiego. Nie wszystkie pytania będą zawsze przydatne, ponieważ wiele zależy od charakteru działalności oraz od branży, w której chcesz otworzyć franczyzę.

  • Koszt uruchomienia franczyzy zależy od tego, jaki koncept biznesowy chcesz otworzyć. Na rynku dostępne są zarówno tanie franczyzy, jak i wysoko kapitałochłonne, ponieważ inwestycja może wynieść od kilku tysięcy złotych do nawet kilku milionów. Jak widzisz przedział jest dość spory, dlatego do wstępnej analizy użyj porównywarki franczyz, dzięki której przefiltrujesz oferty po kryterium finansowym. Możesz określić kwotę inwestycji  do 10 tysięcy, do 20 tysięcy, do 30 tysięcy, do 50 tysięcy, do 75 tysięcy, do 100 tysięcy złotych, itd.

  • Jeśli nie masz własnego pomysłu na biznes a chcesz otworzyć firmę, to optymalnym rozwiązaniem jest skoncentrowanie się na ofertach franczyzy. Ta forma współpracy w ostatnich latach zyskała na popularności, co przełożyło się na ilość franczyzodawców. Niestety, niektórzy twórcy systemów franczyzowych chcą iść na skróty. Zauroczeni wizją swojego przyszłego imperium, chcą bardzo szybko stworzyć sieć partnerską, a w gruncie rzeczy nie mają do końca zweryfikowanego modelu biznesowego w realiach rynkowych, zwłaszcza pod kątem skalowalności i powtarzalności. Zamiast uruchomić własne placówki w dwóch, trzech lokalizacjach, które spełniają docelowe założenia biznesowe i sprawdzić proces pozyskiwania klientów oraz osiągane wyniki sprzedaży, to angażują czas na poszukiwanie kontrahentów, którzy mają zrobić to za nich.

  • Zalety i wady franczyzy

    Sprawdzona franczyza

    Franczyza daje wiele korzyści, ale jak to w życiu bywa, wszystko ma swoje plusy i minusy, więc nie zapominam o przedstawieniu jej wad oraz związanych z nią zagrożeń. Poniższe zestawienie plusów i minusów to mój punkt widzenia i jak każdy tego typu rozrachunek należy przeanalizować przez pryzmat własnych doświadczeń, potrzeb i oczekiwań. Dla Ciebie coś może być niewątpliwą korzyścią, a dla mnie ograniczeniem i wadą.

.